Limba tysiąc metrów nad poziomem morza w Beskidach, lipy dla czterech polskich noblistów w Katowicach, kasztanowce, dąb i platan w Warszawie – inauguracja 9. edycji programu edukacji ekologicznej Klubu Gaja „Święto Drzewa” odbędzie się w całej Polsce. 10 października w Warszawie, 11 października w Katowicach i 13 października na szczycie Szyndzielni – zostaną posadzone kolejne nowe drzewa.
Sadzenie drzew jest uniwersalnym przesłaniem dla każdego człowieka. Ich właściwości mogą efektywnie ograniczać zagrożenia wywołane zmianami klimatycznymi. Celem programu „Święto Drzewa” Klubu Gaja jest edukacja na temat przyczyn, skutków i nowych wyzwań związanych ze zmianami klimatycznymi połączona z praktycznymi działaniami na rzecz ochrony drzew. Należą do nich: sadzenie nowych drzew, zbiórka makulatury, odszukiwanie drzew cennych przyrodniczo i społecznie.
Cena pracy społecznej
„Święto Drzewa” to ogromne przedsięwzięcie społeczne. Wszystkie działania podejmowane w ramach programu są proponowane i podejmowane samodzielnie przez uczestników. Najciekawsze pomysły nagradzane statuetkami Czarodziejskiego Drzewa, Pegaza, a w tym roku po raz pierwszy – Drzewa Roku pomagają zachęcić do działania kolejnych uczestników. Chcemy szeroko pokazywać pozytywne idee, które włączają ludzi i instytucje do budowania wokół nich społecznej przestrzeni współpracy dla wspólnej korzyści. Taką propozycją, konkretną i dającą przestrzeń wolności w podejmowaniu decyzji o zasięgu i skali jest program „Święto Drzewa” – wyjaśnia Jacek Bożek, prezes Klubu Gaja.
Na całym świecie praca społeczna jest największym i niezastąpionym nośnikiem pozytywnych idei. Program Klubu Gaja bierze udział w Kampanii Miliarda Drzew dla Planety prowadzonej przez ONZ. Do bazy jej wyników dopisano już 230 tys. drzew posadzonych podczas „Święta Drzewa” Klubu Gaja.
Nie tylko dla szkół
Program powstał z myślą o placówkach edukacyjnych, ale szkoły, biblioteki, przedszkola i świetlice zaczęły pozyskiwać partnerów ze swojego otoczenia. Do programu włączają się samorządy, instytucje państwowe i przedsiębiorstwa, organizacje społeczne i zawodowe. Współpraca pomiędzy interesariuszami – reprezentantami różnych grup społecznych i różnych interesów jest normą w krajach wysokorozwiniętych, podstawą w budowaniu kapitału ekologicznego i społecznego. W Polsce idea sadzenia drzew i krzewów wychodzi poza szkolne mury. Sadzą dzieci, rodzice i dziadkowie, miłośnicy regionu i artyści, parafianie, sołtysi i strażacy, policjanci i wspólnoty mieszkaniowe.
„Święto Drzewa” staje się tradycją. Wśród kilkuset szkół, które co roku podejmują się akcji, są takie, które robią to nieprzerwanie od 9 lat. Podobnie jak samorządy (do liderów należy Urząd Miasta w Koszalinie, Powiatowe Centrum Ekologiczne przy Starostwie w Limanowej, Urząd Miasta w Ostrowcu Świętokrzyskim, Urząd Miasta i Gminy Prusice) od wielu lat angażują się firmy (w szczególności LeasePlan Management Polska, Troton, Eco Service).
W lasach i na skwerach
Strategicznym partnerem są Lasy Państwowe. Leśnicy pokazują jak sadzi się drzewa, doradzają tak, by sadzenie było zaplanowane i przynosiło dobre efekty w przyszłości. Dziewiąta edycja programu włącza się w obchody Międzynarodowego Roku Lasów ogłoszonego przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych. Główne hasło „Lasy dla ludzi” ma uświadomić jak ogromne znaczenie mają lasy w życiu człowieka. Z zasobów leśnych utrzymuje się ponad 1,6 mld ludzi. Dla 300 mln ludzi na świecie są miejscem zamieszkania.
„Święto Drzewa” to nie tylko sadzenie drzew w lasach. Dzięki programowi zmienia się otoczenie instytucji publicznych w miastach i mniejszych miejscowościach. Zadrzewiane są skwery przy szkołach, przedszkolach, place zabaw na osiedlach, miejskie parki, pobocza dróg, brzegi rzek i górskie stoki. Chroni i pielęgnuje się kilkusetletnie drzewa w centralnych punktach miast, cmentarzy czy nieużytków.
Podwójna wartość makulatury
Makulatura zbierana dla Klubu Gaja w ramach „Święta Drzewa” ma podwójną wartość. Jedna tona makulatury pozwala zaoszczędzić około 17 dojrzałych drzew. Każde z nich w ciągu swojego życia pochłania średnio 750 kg CO2. Jeden hektar lasu wchłania rocznie 140-250 ton CO2. Akcja „Zbieraj makulaturę, ratuj konie” łączy w jednym działaniu ochronę lasów i pomoc zwierzętom. W ciągu 11 lat Klub Gaja podjął się opieki nad 44 końmi. Zwierzęta były przetrzymywane w skrajnie nieodpowiednich warunkach, zaniedbywane lub wykorzystywane do ciężkiej pracy. Czasem stawały się ofiarą nieszczęścia, które dotknęło ich właścicieli. Nie brakuje jednak przypadków ludzi, którym miały zapewnić rozrywkę. Kupowane z taką myślą wkrótce okazywały się zbędne. Często rozwiązaniem takiego problemu jest sprzedaż konia do rzeźni.
Wykup konia od poprzedniego właściciela jest jedynym ratunkiem dla wierzchowca. Przewiezienie go do innego gospodarstwa, leczenie i inne formy pomocy, Klub Gaja może sfinansować tylko dzięki pieniądzom ze zbiórki makulatury, darowiznom i wpłatom „1%”. Każdy z wykupionych koni ma swoją nową historię. U właścicieli adopcyjnych zwierzęta odwdzięczają się swoją sprawnością (gdy służą np. w hipoterapii), siłą (gdy wykorzystywane są pracach polowych) lub po prostu obecnością ( gdy spokojnie dożywają starości).
Drzewo Roku
Bardzo ważnym przekazem programu jest zainteresowanie kurczącymi się zasobami naturalnymi w kontekście działalności człowieka. Drzewa nie mogą być traktowane tylko jako dekoracja o czym można się przekonać obserwując z jaką ignorancją podchodzą do nich właściciele terenów zielonych zarządzając niekontrolowane przycinki, akcje porządkowe, aprobując plany urbanistyczne , które nie respektują wymogów ochrony środowiska przyrodniczego i kulturowego. Konkurs „Drzewo Roku” Klubu Gaja konsoliduje środowiska lokalne wokół pojedynczych drzew, które budzą emocje, budują więzi międzyludzkie, przekazują historie osobiste bądź całych pokoleń.
W 1. edycji konkursu Drzewem Roku 2011 został dąb Grot z Dęblina, a 15 innych drzew (z całej Polski) znalazło się w finale. Drzewa zgłosiły instytucje publiczne, samorządy, organizacje społeczne, placówki edukacyjne, osoby prywatne. Laureat 1. edycji konkursu - samorząd Dęblina – zostanie uhonorowany podczas inauguracji 9. edycji „Święta Drzewa” w Bibliotece Narodowej w Warszawie.
Wsparcie urzędów publicznych
Programy edukacji ekologicznej Klubu Gaja są zawsze nastawione na działanie długofalowe, ponieważ wprowadzenie zmiany społecznej wymaga powszechnej akceptacji zmian przez obywateli. Konsekwentne działania (promowanie programu, wykłady, spotkania, wydawnictwa) wymagają nakładów finansowych i patronatu przedstawicieli administracji publicznej.
„Święto Drzewa” uzyskało akceptację Ministra Edukacji Narodowej i Ministra Środowiska, prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy.
Program został dofinansowany przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach. Konkurs Drzewo Roku w Polsce jest częścią międzynarodowego projektu Europejskie Drzewo Roku dofinansowanego przez Międzynarodowy Fundusz Wyszehradzki, Czeską Fundację Partnerstwo dla Środowiska, Ministerstwo Środowiska Republiki Czeskiej i Państwowy Fundusz Środowiskowy Republiki Czeskiej.
Raport Ekologia wyzwaniem XXI wieku przygotowany na zlecenie Instytutu Obywatelskiego autorstwa Jacka Bożka (Klub Gaja) i Radosława Gawlika (EKO-UNIA).
W raporcie Ekologia wyzwaniem XXI wieku mowa jest o zasobach naturalnych, które są zagrożone i edukacji ekologicznej. Autorzy zwracają uwagę na globalne związki i zależności, które mają wpływ na politykę i strategiczne wybory. Wskazują, że inteligentne zmiany i adaptacje mogą uchronić nas przed dramatycznymi zagrożeniami i katastrofami klimatycznymi.
O ekologii chętnie się dyskutuje. Wzbudza emocje, zwłaszcza jeśli można wypowiadać się anonimowo. Spektrum takich wypowiedzi jest bardzo szerokie. Dotyczy i zakręcania wody w trakcie mycia zębów, i gaszenia światła, i działań organizacji społecznych, i wreszcie konfliktów między różnymi grupami interesu. W komentarzach ściera się wiedza naukowa i postawy ideologiczne. To nie ułatwia rozumienia konkretnych problemów i kwestii wymagających decyzji. W rzeczywistości charakter prowadzonych na ten temat dyskusji ujawnia niezrozumienie i – co za tym idzie – bezradność przeciętnego Kowalskiego w tym względzie, choć zarazem pokazuje, jak wiele zjawisk i zagadnień składa się na to, co obiegowo określa się mianem ekologii: od globalnych zależności środowiskowo-przyrodniczych do indywidualnych sposobów widzenia świata (przejawiających się w wyborach konsumenckich na rynku dóbr i usług). Przy tym wszystkim nie nadążamy za zmianami, jakie nieustannie zachodzą wokół nas.
Człowiek nie jest zbyt skomplikowany. Do życia jest mu zasadniczo potrzebne pożywienie, schronienie, praca i wspólnota. Jeśli rozszerzymy naszą wspólnotę na zwierzęta i rośliny, okaże się, że także one potrzebują miejsca i zasobów gwarantujących im życie i przeżycie. Nie możemy dłużej opierać się na przekonaniu, że świat należy tylko do ludzi, a jego zasoby służą wyłącznie podnoszeniu jakości ludzkiego życia. Ekologia może stać się wehikułem, który powiezie nas w przyszłość, nie niszcząc tego, co powinniśmy zachować dla naszych dzieci i wnuków. Musimy tak pokierować pożądanymi zmianami społecznymi, by zachodziły w bezpiecznym dla obywateli środowisku. Bezpieczeństwo, adaptacja do zmian i innowacje są naszym zdaniem najważniejszym współczesnym wyzwaniem dla Polaków w XXI wieku.
więcej informacji - www.instytytobywatelski.pl
Raport Ekologia wyzwaniem XXI wieku - wersja pdf do pobrania
Po raz pierwszy bielszczanie mogli szeroko włączyć się do akcji Klubu Gaja „Zbieraj makulaturę, ratuj konie”. Od czwartku do soboty zużyty papier można było wrzucać do specjalnego kontenera przed Centrum Handlowo-Rozrywkowym Gemini Park w Bielsku-Białej. W tych dniach Klub Gaja zorganizował tym miejscu również warsztaty edukacyjno-artystyczne oraz konkursy dla dzieci z bielskich placówek oświatowych i klientów odwiedzających centrum handlowe. W sumie w ciągu trzech dni (22-24.09) papierowe odpady wypełniły trzy kontenery podstawione przez firmę Eko-Wtór z Bystrej - drugiego obok Gemini Park, partnera akcji. Było to blisko 3,5 tony makulatury!
„Zbieraj makulaturę, ratuj konie” jest częścią największego programu edukacyjnego Klubu Gaja – „Święto Drzewa”. W ciągu 11 lat akcji Klub Gaja podjął się opieki nad 44 końmi. Zwierzęta były przetrzymywane w skrajnie nieodpowiednich warunkach, albo zaniedbywane pod względem zdrowotnym lub cały czas wykorzystywane do bardzo ciężkiej pracy. Czasem stawały się ofiarą nieszczęścia, które dotknęło ich właścicieli. Nie brakuje także przypadków ludzi, którym konie miały zapewnić rozrywkę wkrótce jednak okazywały się zbędne. Często najprostszym rozwiązaniem takiego problemu jest szybka sprzedaż konia do rzeźni. Za każdym razem Klub Gaja podejmuje się wykupu konia na prośbę osób poszukujących pomocy dla takich zwierząt (sąsiadów, przyjezdnych), które uważają, że zwierzęta nie zasługują na takie traktowanie. Wykup konia, przetransportowanie go do innego gospodarstwa, leczenie bądź inne formy pomocy (nierzadko specjalistycznej) Klub Gaja może sfinansować tylko dzięki pieniądzom ze zbiórki makulatury, darowiznom i wpłatom „1%”.
Klub Gaja bardzo serdecznie dziękuje za tak liczny udział i życzliwość, a szczególnie partnerom akcji – Centrum Handlowo-Rozrywkowemu Gemini Park w Bielsku-Białej oraz przedsiębiorstwu Eko-Wtór z Bystrej.
Więcej historii uratowanych koni znajduje się na:
http://www.klubgaja.pl/_pliki/uratowane_konie.pdf
Program Święto Drzewa został dofinansowany przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach.
W niedzielę o godz. 13.00 red. Ewa Podolska i Jacek Bożek w audycji "Zielono mi" Radia TOK FM zapraszają na pierwszy program z cyklu Święto Drzewa. Tytuł nawiązuje wprost do realizowanego od ośmiu lat przez Klub Gaja programu edukacji ekologicznej Święto Drzewa.
Różnorodne środowiska społeczne zachęcamy do ochrony i sadzenia drzew. To jeden z najprostszych i najskuteczniejszych sposobów zapobiegania skutkom zmian klimatu. Każdy z nas może zasadzić drzewo lub zadbać o te już rosnące. Zachęcamy do słuchania i ... działania.
Centrum Handlowo-Rozrywkowe Gemini Park w Bielsku-Białej włączyło się w akcję Klubu Gaja „Zbieraj makulaturę, ratuj konie”. Od 01 do 30 września Gemini Park będzie gromadzić makulaturę by oddać ją do skupu, a w ten sposób uzyskane pieniądze przekazać na ratowanie koni. Od 22 do 24 września na parkingu górnym przed centrum stanie specjalnie oznaczony kontener, do którego makulaturę będą mogli wrzucać klienci Gemini Park. Partnerem akcji jest firma Eko-Wtór z Bystrej. Cała zgromadzona makulatura zostanie sprzedana, a pieniądze wykorzystane do organizowania różnorodnej pomocy i opieki nad końmi.
W ciągu 11 lat akcji „Zbieraj makulaturę, ratuj konie” Klub Gaja podjął się opieki nad 44 końmi. Większość z nich została odkupiona od poprzedniego właściciela, który z różnych powodów chciał oddać zwierzę do rzeźni. Zwierzęta były przetrzymywane w skrajnie nieodpowiednich warunkach, albo zaniedbywane pod względem zdrowotnym lub wykorzystywane do ciężkiej pracy. Czasem stawały się ofiarą nieszczęścia, które dotknęło ich właścicieli. Nie brakuje także przypadków ludzi, którym konie miały zapewnić rozrywkę i rekreację. Kupowane z taką myślą wkrótce okazywały się zbędne. Często najprostszym rozwiązaniem takiego problemu jest szybka sprzedaż konia do rzeźni. Za każdym razem Klub Gaja podejmował interwencje na prośbę osób poszukujących pomocy dla takich zwierząt (sąsiadów, przyjezdnych), które uważały, że zwierzęta nie zasługują na takie traktowanie. Wykup konia, przetransportowanie go do innego gospodarstwa, leczenie bądź inne formy pomocy Klub Gaja może sfinansować tylko dzięki pieniądzom ze zbiórki makulatury, darowiznom i wpłatom „1%”. Akcja została nagrodzona w konkursie ekologicznym "W harmonii z Przyrodą" zorganizowanym przez Hewlett-Packart Polska.
Więcej historii uratowanych koni opisanych jest na:
http://www.klubgaja.pl/pliki/uratowanekonie.pdf
Program „Zbieraj makulaturę, ratuj konie” w CH Gemini Park w Bielsku-Białej:
22-23.09 /czwartek-piątek/ - w godz. 13.00-15.00 zbiórka makulatury dla szkół. Placówka, która przyniesie najwięcej zużytego papieru otrzyma symboliczny prezent-niespodziankę.
24.09 /sobota/ - otwarta zbiórka makulatury, w g.13.00-17.00 warsztaty plastyczne "Pegaz", konkurs wiedzy ekologicznej i wiedzy o koniach